··▪▪••●●:: عيون أخبار الرضا ::●●••▪▪··
زمان کنونی: ۷-۱-۱۳۹۸, ۰۵:۰۹ صبح
کاربران در حال بازدید این موضوع: 1 مهمان
نویسنده: mahdy30na
آخرین ارسال: mahdy30na
پاسخ: 1
بازدید: 1636

ارسال پاسخ 
··▪▪••●●:: عيون أخبار الرضا ::●●••▪▪··
۶-۱۳-۱۳۹۳, ۱۱:۳۵ عصر
ارسال: #1
Information ··▪▪••●●:: عيون أخبار الرضا ::●●••▪▪··
بسم الله الرحمن الرحیم
[b]عیون أخبار الرضا(ع) کتابی حدیثی درباره زندگی، آثار و روایات امام علی بن موسی الرضا(ع) نوشته شیخ صدوق (متوفای ۳۸۱) عالم بزرگ شیعه امامیه. احادیث این کتاب، یا گفته‌های خود امام رضا(ع) است و یا احادیثی که از امامان پیش از خود، روایت کرده‌ است. این اثر از منابع مهم شیعه در موضوعات فقهی، اخلاقی ، سیره و کلامی به شمار می‌رود و در میان علمای شیعه به عیون الأخبار نیز شهرت دارد.[/b]
لینک کتاب در دو جلد

جلد اول              جلد دوم
[تصویر:  alfekerbooks081_000CVR.jpg]
درباره مؤلف
[b]محمد بن علی بن حسین بن موسی بن بابویه قمی مشهور به شیخ صدوق، از بزرگترین علمای شیعه در قرن چهارم هجری قمری است. سال تولد وی پس از ۳۰۵ق، وفاتش ۳۸۱ق و مدفنش ری است. او را بزرگ‌ترین محدّث و فقیه مکتب حدیثی قم به شمار آورده‌و حدود ۳۰۰ اثر علمی به او نسبت داده اند که بسیاری از آنها مفقود شده است. کتاب من لایحضره الفقیه از کتب اربعه شیعه اثر او است.[/b]
نوشتار اصلی: شیخ صدوق


کتاب هایی درباره امام رضا(ع)
قبل از عیون الاخبار، تک نگاری هایی درباره امام رضا(ع) نگارش یافته است:
  • «‌وفاة الرضا‌» اثر عبدالسلم بن صالح معروف به ابوالصلت هروی.
  • «‌اخبار علی بن موسی الرضا‌» اثر عبدالعزیز بن یحیی جلودی.[۱]

کتاب هایی با عنوان «‌عیون الاخبار‌»
  1. «‌عیون الأخبار‌» و «‌عمدة عیون صحاح الأخبار فی مناقب الابرار‌» که هر دو توسط یحیی بن بطریق (قرن۷) نگاشته شده است.
  2. «‌عیون الأخبار‌» که توسط ابومحمد عبدالرحمن بن ابی بکر نیشابوری رازی نوشته شده است.
  3. «‌عیون الأخبار و الآثار فی ذکر النبی المصطفی المختار و وصیه علی بن ابی طالب قاتل الکفار و آله الأئمة الاطهار‌» که عماد الدین ادریس بن حسن عبدالله الأنف آن را نگاشته است.[۲]

تاریخ نگارش
این کتاب احتمالا پس از وفات رکن الدوله بویهی، یعنی پس از سال ۳۶۶ ق نگاشته شده است.[۳]
انگیزه تألیف‏
بنا به گفته شیخ صدوق در مقدمه کتاب، زمانی که صاحب بن عباد دیلمی - وزیر وقت و حاکم شیعی آن دوران - در مدح و ستایش علی بن موسی الرضا(ع) اشعاری را می‌سراید و آن را به او هدیه می‌دهد، وی نیز کتاب عیون اخبار الرضا را به پاس زحمات صاحب بن عباد نگاشته و به او اهدا می‌کند. شیخ می‌نویسد:
«‌هدیه‌ای بهتر از این کتاب که از معارف بیکران امام رضا(ع) تألیف شده نیافتم تا در پاسخ دو قصیدۀ ابن عباد بفرستم ».[۴]او دو قصیدۀ مزبور را نیز در مقدمۀ کتابش آورده است که چند بیت ابتدایی آن به این شرح است:
یا سائرا زائرا إلی طوس

مشهد طهر و أرض تقدیس‏
أبلغ سلامی الرضا و حط علی

أکرم رمس لخیر مرموس‏
و الله و الله حلفة صدرت

من مخلص فی الولاء مغموس‏‏
إنی لو کنت مالکا إربی

کان بطوس الفناء تعریس‏‏
و کنت أمضی العزیم مرتحلا

منتسفا فیه قوة العیس‏‏
لمشهد بالذکاء ملتحف

و بالسناء و الثناء مأنوس‏‏
ای که به زیارت طوس -محلّ پاک و سرزمین قداست- رهسپاری! سلام مرا به حضرت رضا(ع) برسان و نزد بهترین قبر که صاحب آن بهترین به خاک سپردگان است فرود آی. قسم به خداوند، قسمی که از انسانی مخلص و غرق در ولای اهل بیت صادر شده است.که اگر برآوردن آرزوهایم به دست خودم بود، در مقابل خانه (حضرت رضا) در طوس اقامت می‌‏گزیدم.و همچون شتران تیزپا می‌دویدم. به سمت حرمی که از نور و درخشندگی پوشیده شده و با نور و علوّ مقام مدفون است و همدم.[۵]محتواى كتاب‏
در اين كتاب مباحث متنوعى آمده است:
  • اول: چرا امام رضا ، رضا نامیده شد؟
    باب دوم: اطلاعاتی در مورد مادر امام رضا (ع).
    باب سوم: در مورد تولد حضرت رضا (ع).
    باب چهارم: روایاتی که از امام هفتم در مورد جانشینی امام رضا (ع) مطرح شده است.
    باب پنجم: وصیت نامه امام موسی کاظم (ع).
    باب ششم: امامت امام رضا (ع)
    باب هفتم: احوالات امام موسی کاظم با هارون الرشید و موسی بن مهدی.
    باب هشتم: درمورد شهادت امام هفتم (ع).
    باب نهم: در مورد ساداتی که هارون به شهادت رساند.
    باب دهم: در مورد واقفیون.
    باب یازدهم: خطبه های امام رضا (ع) در مورد توحید.
    باب دوازدهم: مناظرات امام در رابطه با توحید.
    باب سیزدهم: مناظره با سلیمان مِروَزی.
    باب چهاردهم: مناظره با علمای ادیان دیگر.
    باب پانزدهم: مناظره در مورد عصمت انبیا.
    باب شانزدهم: در مورد اصحاب رس.
    باب هفدهم: در مورد آیه «و فدیناه بذبح عظیم».
    باب هجدهم: در مورد کلام پیامبر اکرم که فرمود : اناابن الذبیحین.
    باب نوزدهم: علامت های امام معصوم (ع).
    باب بیستم: مقام و مرتبه ی امام (ع).
    باب بیست و یکم : در مورد ازدواج حضرت رضا (ع).
    باب بیست و دوم: در مورد مرتبه و انواع ایمان.
    باب بیست و سوم : مناظره با مامون درمورد فرق بین عترت و امت.
    باب بیست و چهارم: در مورد ماجرایی از حضرت علی(ع).
    باب بیست و پنجم: در مورد زید بن علی(ع).
    باب بیست و ششم: در مورد فنون مختلف.
    باب بیست و هفتم: در مورد هاروت و ماروت.
    باب بیست و هشتم الی سی ویکم: در مورد مسائل مختلف از زبان حضرت.
    باب سی و دوم: نامه ها به محمد بن سنان.
    باب سی و سوم: روایات فضل بن شاذان.
    باب سی و چهارم : در مورد نقاط قوت اسلام و شریعت.
    باب سی و پنجم : در مورد حضور حضرت در نیشابور و خانه ای که ان حضرت داخل شدند.
    باب سی و ششم: در مورد خانه های حضرت و رفت و آمدها.
    باب سی و هفتم : در مورد روایتی نادر،
    باب سی و هشتم: حرکت حضرت به طوس و سپس به مرو.
    باب سی و نهم: در مورد مساله قبول ولایت عهدی و مخالفان و موافقان.
    باب چهلم: نماز باران و اتفاقات پیرامون آن.
    باب چهل و یکم: رفتارهای زشت مامون با حضرت.
    باب چهل و دوم: اشعاری که امام در پاسخ به رفتارهای مامون ایراد می فرمود.
    باب چهل و سوم: در مورد اخلاق پسندیده و عبادات امام.
    باب چهل و چهارم : منازعات مامون برای اثبات برگزیده بودن امام علی و امام رضا(ع).
    باب چهل و پنجم: در مورد شیوه احاطه اهل بیت بر علوم و رد غلات.
    باب چهل و ششم: 42 خبر در مورد اثبات ولایت امام.
    باب چهل و هفتم: نفرین کردن امام یکی از دشمنان را،
    باب چهل و هشتم: : در مورد خبرهایی که امام رضا از آینده مامون داد.
    چهل و نهم: نفرین کردن برمکیان، و خبری که امام در مورد ناتوان بودن هارون در آزار به خود داده بود.
    باب پنجاهم: روایتی که در مورد مدفن امام رضا (ع) و اثبات حقانیت و امامت آن جناب است.

  • باب پنجاه و یکم: آینده نگری امام از مسموم کردنش و مدفنش.
    باب پنجاه و دوم: روایاتی در شان حضرت رضا و محبت آن جناب در دل محبین.
    باب پنجاه و سوم: اینکه امام همه زبان ها را می داند.
    باب پنجاه و چهارم: پاسخ سوالات حسن بن علی الوشا قبل از پرسشش.
    باب پنجاه و پنجم: پاسخ به سوال ابی قره.
    باب پنجاه و ششم: مناظره با یحیی ضحاک سمرقندی.
    باب پنجاه و هفتم: صحبت های امام با برادرش زید بن موسی.
    باب پنجاه و هشتم: مسموم شدن امام (ع).
    باب نجاه و نهم: روایتی در باب خلافت امام جواد (ع).
    باب شصتم : مکر و حیله مامون در خوراندن زهر به امام.
    باب شصت و یکم تا شصت و پنجم: در مورد مسمومیت و زهر و ماجراهایش.
    باب شصت و ششم: ثواب زیارت حرم حضرت معصومه(س).
    باب شصت و هفتم : در مورد کیفیت زیارت حضرت رضا (ع).
    باب شصت و هشتم: در مورد زیارت وداع با حضرت رضا (ع).
    باب شصت و نهم: در مورد زیارتی که وارد شده برای امام علیه السلام و جمیع ائمه و در مورد معجزات حضرت رضا (ع).[۶]


شيخ صدوق در اينجا همانند ديگر كتبش سلسله اسناد برخى روايات را به طور كامل ذكر كرده و در برخى موارد به صورت مرسله آورده يا به ذكر برخى راويان اكتفا كرده است.
اهمیت کتاب‏
عیون الاخبار از مصادر مهم روایی شیعه به شمار می‌آید و مانند دیگر آثار شیخ صدوق از ارزش و اعتبار خاصی برخوردار است و پس از تألیف آن مورد استناد کتب بعدی قرار گرفته است و از مصادر بحار نیز هست.
میرداماد در مدح این کتاب سروده است:[۷]
عـیـون أخبـار الـرضا صیـقـل تجلو

عـن الـقـلـب صـداء الـکرب
لـم یـبــد للـدهـــر نـظـیـرا لـهـا

لـناظر فی الشرق و الغرب
و کــل فــن فــی أســـالـیـبـها

یـکـفـیـک و تـخـلیة السرب
کالشمس من نور الهدی مشرق

بـالسلم یقضی وطر القلب
عیون اخبار الرضا، جلادهنده‌ای است که زنگار غم را از قلب انسان می‌زداید.در تمام روزگار و در نگاه هیچ بیننده‌ای کتابی مانند این کتاب نگاشته نشده است.هر دانشی که بخواهی در آن است و تو را بی‌نیاز می‌کند.مانند خورشید از نور هدایت می‌درخشد و آرزوی قلب را برآورده می‌سازد.پژوهش‌های پیرامون کتاب
به دليل همين توجه و اهتمام، براى آن شرح‏‌ها و ترجمه‏‌هاى فراوانى نگاشته شده كه رقم آنها به پانزده شرح و بیش از ده ترجمه می‌رسد.

شروح و تعلیقه‌ها
مهم‌ترین شرح‌ها و تعلیقه‌ها آن عبارت‌اند از:
لوامع الأنوار که توسط سید نعمت الله جزائری (م ۱۱۱۲ ق) نوشته شده است.

شرح فارسی شیخ محمد علی حزین زاهدی گیلانی (م ۱۱۸۱ ق).
شرح مولی هادی بنابی (م ۱۲۸۱ ق) از شاگردان شیخ مرتضی انصاری.
شرح فارسی سید علی اصغر شوشتری اخلاقی.
حواشی سید حسین مجتهد قزوینی.
تعلیقات سید حسین بن حسن عاملی کرکی.[۸]

ترجمه‌ها
کتاب عیون اخبار الرضا بسیار مورد توجه علما و اندیشمندان اسلامی قرار گرفته است و ترجمه‌های فراوانی بر آن نگاشته شده، مانند:
  1. ترجمه محمد صالح بن محمد باقر قزوینی.
  2. ترجمه سید جلیل میرزا ذبیح الله بن میرزا هدایة الله‍.
  3. ترجمه مولی علی بن طیفور بسطامی.
  4. ترجمه سید علی بن محمد بن اسد الله امامی.
  5. ترجمه شیخ محمد تقی بن محمد باقر اصفهانی.
  6. ترجمه عیون اخبار الرضا به نام کاشف النقاب.
  7. ترجمه‌ای به نام برکات المشهد المقدس.
  8. ترجمه عیون نوشته یکی از افاضل مشهد در سال ۱۲۴۵ هجری که به امر سید محمد بن سید دلدار علی نقوی نصیرآبادی نوشته شده است.
  9. ترجمه علامه مجلسی، که بخشهایی از کتاب را مانند خطبة الرضا که خطبه توحید امام رضا علیه‌السلام است و نیز مأموریت رجاء بن ابی ضحاک برای دعوت امام رضا به خراسان را ترجمه نموده است.[۹]
پانویس
  1. پرش به بالا ↑ رجال نجاشی، ص۲۴۴ و ۲۴۵.
  2. پرش به بالا ↑ الذریعة، ج۱۵، ص۳۷۵.
  3. پرش به بالا ↑  نعمت الله صفری فروشانی، بررسی دو اثر تاریخ نگاری شیخ صدوق.
  4. پرش به بالا ↑ عیون الاخبار، ج۱، ص۴.
  5. پرش به بالا ↑ عیون الاخبار، ترجمه حمیدرضا مستفید- علی اکبر غفاری‏، ج۱، ص۵-۹.
  6. پرش به بالا ↑ عیون الاخبار، ترجمه حمیدرضا مستفید- علی اکبر غفاری‏، ج۱، ص۱۳-۲۳.
  7. پرش به بالا ↑ الذریعة، ج۱۵، ص۳۷۶.
  8. پرش به بالا ↑ الذریعة، ج۱۲۳، ص۳۷۵.
  9. پرش به بالا ↑ الذریعة، ج۴، ص۹۹. ۱۲۰ و ۱۲۱. ج۱۷، ۲۴۰. ج۲۶، ص۹۵.

منابع
  • تهرانی، آقا بزرگ، الذریعة الی تصانیف الشیعه، بیروت، دار الاضواء، ۱۴۰۳ ق.
  • نجاشی، احمد بن علی، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۴۱۶ ق.
  • صدوق، محمد بن علی، عیون أخبار الرضا(ع)، بیروت، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، ۱۴۰۴ ق.
  • صدوق، محمد بن علی، عیون أخبار الرضا(ع)، مترجم حمیدرضا مستفید - علی اکبر غفاری‏، تهران، نشر صدوق.
  • مرکز تحقیقات علوم اسلامی، نرم افزار سیره معصومان.


امضای mahdy30na
[تصویر:  do.php?img=4182]
مشاهده وب‌سایت کاربر یافتن تمامی ارسال‌های این کاربر
نقل قول این ارسال در یک پاسخ
 سپاس شده توسط نگار 24 ، help me ، منم گدای فاطمه...
ارسال پاسخ 


پرش به انجمن:


کاربران در حال بازدید این موضوع: 1 مهمان

POWERED BY MyBB, © 1390-1398 گروه پیروان موعود
پشتیبانی و توسعه SaneCity